Thương mại hóa nghiên cứu khoa học công nghệ: Đâu là chìa khóa thành công?

Sở KHCN TP.HCM sáng ngày 3/10 tổ chức buổi tọa đàm về hợp tác thúc đẩy thương mại hoá sản phẩm nghiên cứu và chuyển giao công nghệ, tạo điều kiện cho đại diện các doanh nghiệp đóng góp ý kiến, hiến kế nhằm tăng cường hỗ trợ tốt hơn cho hoạt động thương mại hóa sản phẩm KHCN cũng như chuyển giao công nghệ giữa trường, viện, doanh nghiệp với đối tác tiềm năng.

Một nhà khoa học chia sẻ kinh nghiệm về thương mại hóa sản phẩm tại tọa đàm
Phát biểu khai mạc tọa đàm, GS.TS Nguyễn Kỳ Phùng - Phó Giám đốc Sở KHCN TP.HCM khẳng định vai trò của trường, viện và doanh nghiệp rất quan trọng trong hoạt động thương mại hóa và chuyển giao công nghệ, là chìa khóa dẫn đến thành công cho các chủ thể của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp. Hằng năm, Sở KHCN TP.HCM cấp ngân sách hơn 200 tỷ đồng cho các trường, viện nghiên cứu khoa học, và đó là con số rất lớn so với các tỉnh thành lân cận (trung bình 20-30 tỷ đồng).

Mở đầu tọa đàm, PGS.TS Lê Hoài Quốc - Trưởng Ban quản lý Khu công nghệ cao TP.HCM (SHTP) trình bày nội dung về kinh nghiệm xây dựng các vườn ươm, trung tâm nghiên cứu khoa học công nghệ cao tại Hàn Quốc, các cơ chế chính sách tại Hàn Quốc nhằm giúp các trường, viện, doanh nghiệp và cá nhân phát huy sự sáng tạo, chuyển giao công nghệ để thương mại hóa. "Hơn bao giờ hết, chúng ta cần hoàn thiện một hệ thống đổi mới sáng tạo thực chất và đi vào chiều sâu", PGS.TS Lê Hoài Quốc nhận định.

Theo ông Lê Hoài Quốc, ở thời điểm hiện tại, sự hợp tác giữa "ba nhà" gồm Nhà nước – Nhà trường – Nhà doanh nghiệp, Nhà nước đã có nhiều chương trình hỗ trợ cho doanh nghiệp và nhà khoa học, song khách quan thì vẫn còn thiếu công cụ để thúc đẩy hợp tác nhà khoa học và doanh nghiệp, nhất là các công cụ tài chính. Đặc biệt, PGS.TS Lê Hoài Quốc cũng khuyến nghị, các đơn vị, cá nhân khởi nghiệp và trường viện, doanh nghiệp cần đặc biệt quan tâm đến yếu tố chuỗi giá trị gia tăng của dự án, sản phẩm tương ứng, bởi đây chính là chìa khóa thứ 2 để thúc đẩy thương mại hóa các sản phẩm nghiên cứu khoa học.

Cùng quan điểm cần nghiên cứu các bài học kinh nghiệm từ Nhật hay Hàn Quốc, qua việc chia sẻ về những thực tế hợp tác thành công giữa ĐH Bách Khoa với một số trường, viện và tổ chức khoa học Hàn Quốc, PGS.TS Nguyễn Tấn Tiến khẳng định Hàn Quốc là "lò" đào tạo nhiều sinh viên, nghiên cứu sinh Việt Nam, và nhiều thành tựu KHCN tại Hàn Quốc có sự đóng góp chất xám Việt Nam.

Ở phần trao đổi, đại diện doanh nghiệp KHCN Thuận Thiên cho rằng, doanh nghiệp nói chung và doanh nghiệp KHCN như Thuận Thiên đặc biệt rất cần sự hỗ trợ từ phía Nhà nước về vấn đề kết nối khách hàng, cũng như sự hỗ trợ mặt bằng, chính sách thuê đất ở Khu Công nghệ cao để xây dựng nhà xưởng sao cho thuận tiện, gần với nhóm khách hàng tiềm năng. Đây chính là chìa khóa thứ 3 để mở lối cho thương mại hóa nghiên cứu khoa học công nghệ.

Thực tế là giữa trường, viện và doanh nghiệp vẫn có "khoảng cách" khá xa nhau về sự hợp tác. Nếu như các trường, viện chỉ tập trung vào đào tạo, nhưng nếu muốn phát triển thị trường, tìm kiếm đối tác để thương mại hóa các sản phẩm, ý tưởng nghiên cứu khoa học lại bị vướng vài quy định liên quan đến chính sách; trong khi đó, giới doanh nghiệp thường nghĩ đến mục tiêu ngắn hạn, tập trung nguồn lực cho các hoạt động trước mắt thay vì đầu tư dài hạn cho nghiên cứu khoa học, thị trường.

"Điển hình với Thuận Thiên, chuyên về xử lý chất thải rắn, hiện là đối tác cho 1 vendor cấp 1 của Samsung Việt Nam, nhưng cơ sở xa khiến chi phí logistics tăng, đó là chưa nói đến khó khăn về bảo quản nguyên liệu", đại diện công ty Thuận Thiên nói.

Đồng tình với quan điểm này, công ty viễn thông Khánh Hội khẳng định khó khăn mà mọi doanh nghiệp vừa và nhỏ, cũng như doanh nghiệp khởi nghiệp gặp phải rõ ràng là tài chính. Tuy nhiên, sự hỗ trợ mà những đơn vị như Khánh Hội cần từ các cơ quan quản lý Nhà nước là làm thế nào để tạo ra các hoạt động kết nối cho doanh nghiệp giới thiệu các sản phẩm, giải pháp thành phẩm.

"Đó mới thực sự là kích cầu", đại diện công ty Khánh Hội bày tỏ, "chúng tôi hiện đã có giải pháp, sản phẩm thiết bị hoàn chỉnh về giám sát, định vị GPS dành cho phương tiện vận tải, và đã thương mại hóa nhiều năm nay. Tuy nhiên, sẽ tốt hơn nếu Sở KHCN cũng như Hiệp hội Doanh nghiệp Thành phố giúp chúng tôi tiếp cận với các đề án của Thành phố, Sở ngành liên quan".

Chia sẻ quan điểm "doanh nghiệp khó tiếp cận nguồn vốn vay" với đại diện công ty Khánh Hội, Phó Giám đốc Sở KHCN TP.HCM Nguyễn Kỳ Phùng cho rằng, trong nhiều năm trở lại đây, Sở KHCN TP.HCM luôn có các hoạt động hỗ trợ hoàn thiện và thương mại hóa các đề tài nghiên cứu khoa học mà Sở KHCN hỗ trợ, ngoài ra còn có các hoạt động hỗ trợ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp thường niên như SpeedUp, cuộc thi Đổi mới sáng tạo & khởi nghiệp thường niên.

TechPort.vn đẩy mạnh hoạt động kết nối cung cầu

Đại diện Trung tâm thông tin và thống kê khoa học và công nghệ TP.HCM (CESTI) cho biết, qua 2 kỳ tổ chức, Chợ công nghệ & thiết bị (Techmart) chuyên ngành rau củ quả (tháng 5) và chuyên ngành y tế (tháng 10) đã thu hút 85 doanh nghiệp tham gia giới thiệu, triển lãm và chào bán hàng trăm công nghệ - thiết bị phục vụ nhu cầu đổi mới sáng tạo, hiện đại hóa sản xuất, cung cấp dịch vụ trong lĩnh vực liên quan.

Với trên 800 lượt khách đến tham quan các gian hàng, 2 kỳ Techmart kể trên đã tạo điều kiện cho trên 200 lượt doanh nghiệp kết nối (có thông tin liên hệ cụ thể), thiết lập mối quan hệ để triển khai hợp tác trong tương lai.

Không chỉ thế, Ban tổ chức Techmart và Cổng thông tin đổi mới sáng tạo & chuyển giao công nghệ TechPort.vn do CESTI vận hành còn tiến hành công tác khảo sát nhu cầu công nghệ trước sự kiện, qua đó tiếp nhận trên 350 lượt yêu cầu công nghệ cụ thể từ các doanh nghiệp (có nhu cầu), trong đó Ban tổ chức đã hỗ trợ cung cấp thông tin (công nghệ, đầu mối cung cấp) ngay cho 273 lượt qua email, đáp ứng tức thời đến 78% nhu cầu của khách hàng.

Đối với số yêu cầu còn lại, Ban tổ chức đã sắp xếp để các bên gặp nhau trao đổi, thảo luận và đàm phán thương mại ngay tại các ngày diễn ra Techmart.

Đáng chú ý, ở kỳ Techmart chuyên ngành y tế với chủ đề Giải pháp môi trường cho bệnh viện và phòng khám diễn ra hồi trung tuần tháng 10/2018, nhằm tăng tính tương tác và lan tỏa các giải pháp, mô hình chuyển giao công nghệ, kết quả nghiên cứu có thể ứng dụng ngay và chuyển giao ngay, sản phẩm của startup và doanh nghiệp đến cộng đồng, CESTI đã mạnh dạn triển khai hình thức hội thảo trực tuyến (live stream) với 18 chủ đề. Nhờ đó, số lượng tiếp cận những chuyên đề, giải pháp KHCN nói trên được tăng cao, đặc biệt giúp khán giả “môi trường số” thuận tiện xem lại khi rảnh rỗi hay khi có nhu cầu tra cứu, tra khảo trực tuyến.

Bên cạnh đó, tính từ đầu năm 2018 đến nay, CESTI đã chủ động tổ chức 18 buổi hội thảo phân tích xu hướng, trình diễn và giới thiệu công nghệ - thiết bị, là sản phẩm, giải pháp KHCN đã và đang được triển lãm tại các kỳ Techmart trước, cũng như trưng bày trực tiếp tại Sàn giao dịch công nghệ TP.HCM – 79 Trương Định, P.Bến Thành, Q.1, TP.HCM.

Xem toàn bộ video truyền phát
trực tiếp loạt hội thảo tại Techmart chuyên ngành y tế với chủ đề Giải pháp môi trường cho bệnh viện và phòng khám, quét QR Code bên dưới:

 

PC WORLD VN, T11/2018

Từ khóa: chuyển giao công nghệ, đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp, startup, thương mại hóa sản phẩm